2016-01-25
Autor: nTIMES

10 ważnych wynalazków XX wieku i ich nieznani twórcy

10-Inventions-of-XX-Century

Wygrywały ważne bitwy, były ofiarami politycznej poprawności, nierzadko nie wzbudzały żadnego zainteresowania. Do czasu. Dziś ich brak odczulibyśmy bardzo boleśnie, choć na co dzień nie zdajemy sobie nawet sprawy z ich istnienia. Tymczasem i one, i ich twórcy często kryją fascynujące historie, o których wiemy niewiele.

Długopisy pomogły wygrać bitwę o Anglię, wynalazca telewizji zaczynał jako producent dżemu w tropikach, inspiracją do powstania komórki był serial „Star Trek”, a obiektyw pierwszego aparatu cyfrowego znaleziono w koszu na śmieci. A więc zaczynamy. Chronologicznie.

1. SAMOLOT

Pierwszy samolot silnikowy zbudowali Amerykanie – bracia Wilbur i Orville Wright. Do jego produkcji wykorzystali drewno i tkaninę, a do wzmocnienia kadłuba i skrzydeł zwyczajne druty. Dwa śmigła napędzał silnik o mocy… dwunastu koni mechanicznych. Samolot nie miał podwozia, w związku z czym podczas startu wykorzystywano specjalną szynę, a potem nawet rower. Pierwszy lot trwał zaledwie 12 sekund, podczas których samolot przeleciał 37 metrów.

Ale już w 6 lat później Bracia Wright wygrali przetarg na budowę samolotów dla sił zbrojnych USA. Kontrakt dotyczył budowy samolotów dwumiejscowych zdolnych do 2-godzinnego lotu ze średnią prędkością 40 mil na godzinę. Oprócz amerykańskiej fabryki w Dayton ruszyła produkcja samolotu Flyers w Niemczech. W czasie I wojny światowej Niemcy dysponowali już samolotami, które zrzucały bomby na Londyn. Rozwijało się również lotnictwo cywilne, chociaż lot ówczesnymi samolotami wymagał od pasażerów nie lada determinacji. Światowej sławy pianista Artur Rubinstein tak wspomina swój przelot nad Alpami z początkiem lat 30.:

„Była nas garstka pasażerów. Siedzieliśmy na jakichś skrzynkach. Samolot leciał tak nisko, że baliśmy się, że zawadzi o któryś ze szczytów”…

2. PRALKA ELEKTRYCZNA

Pierwszą elektryczną pralkę zbudował w 1906 roku Amerykanin Alva Fisher. Komercyjna produkcja Mighty Thor, bo tak urządzenie zostało nazwane, ruszyła w 1908 r. Pralki elektryczne błyskawicznie się rozpowszechniły i już wkrótce po II wojnie światowej należały do standardowego wyposażenia przeciętnego amerykańskiego gospodarstwa. Patent Mighty Thor nawet dzisiaj wydaje się nowoczesnym rozwiązaniem. Perforowany cylinder zanurzony w pojemniku z wodą i zamontowanymi śmigłami – to w zasadzie nie uległo zmianie do dziś. W 1940 roku marka Thor zaprezentowała nowość – hybrydowe urządzenie dwa w jednym – pralkę i zmywarkę naczyń. Pralka została wzbogacona o drugi bęben, na zmianę – na brudne naczynia. Mimo szeroko zakrojonej akcji reklamowej zainteresowanie nowością było minimalne. Konsumentom nie podobało się, że w tym samym urządzeniu, w którym pierze się ubrania myje się również naczynia. W 2002 roku marka Thor została zakupiona przez firmę Appliances Int. z siedzibą w Los Angeles.

3. TELEWIZOR

John-Logie-Baird-The-Televisor-1930John-Logie-Baird-thumbPierwszy masowy system nadawania telewizji powstał w Londynie. Jego twórcą był szkocki inżynier John Logie Baird, którego zasługą jest również wynalezienie telewizji kolorowej i to już w wersji elektronicznej. Był również wynalazcą noktowizora. Baird już jako dziecko wykazywał niezwykłe zdolności. Skonstruował m.in. system telefoniczny łączący dom jego rodziców z domem przyjaciela. Na pomysł przekazywania ruchomych obrazów na odległość wpadł już jako piętnastolatek, kiedy dowiedział się o fotoelektrycznych właściwościach selenu.

W 1919 roku wraz z przyjacielem zajął się produkcją… dżemów na Trynidadzie. Przedsięwzięcie nie wypaliło i temu niepowodzeniu zawdzięczamy zapewne wynalezienie telewizji.

Baird skonstruował w 1924 roku telewizor monochromatyczny, a w 1928 przesłał za pomocą krótkofalówki transmisję telewizyjną z Londynu do Nowego Jorku, a później również do Ameryki Południowej. W 1930 roku kierowane przez niego przedsiębiorstwo rozpoczęło po raz pierwszy w historii masową produkcję aparatów telewizyjnych The Televisor. Począwszy od 1932 roku, BBC używało systemu Bairda w przekazie sygnału telewizyjnego.

W 2002 roku Baird uplasował się na 44. miejscu w rankingu BBC „100 największych Brytyjczyków” (pierwsze miejsce przypadło Winstonowi Churchillowi).

4. DŁUGOPIS

Laszlo-Biro-youngTo proste, ale niezwykle przydatne urządzenie w wielu krajach nosi nazwę zapożyczoną od nazwiska jego wynalazcy, węgierskiego dziennikarza László Bíró. To on zauważył, że tusz używany w prasach drukarskich nie rozlewa się, w przeciwieństwie do atramentu. Wspólnie z bratem – chemikiem skonstruowali urządzenie, w którym tusz rozprowadzany jest za pomocą kulki. Pomysł rozpowszechnił się, kiedy po wybuchu drugiej wojny światowej bracia Biró wyjechali na Zachód. Patent odkupił od nich RAF. Długopisy okazały się prawdziwym błogosławieństwem dla lotnictwa; w przeciwieństwie do wiecznych piór nie psuły się na dużych wysokościach i można nimi było robić notatki. Piloci RAF mówili, że „bira” (tak nazywano długopisy na pokładach) walnie przyczyniły się do zwycięstwa w drugiej wojny światowej.

Laszlo-Biro-Pen-BiroSami bracia Biró w 1940 roku wyemigrowali do Argentyny, gdzie utworzyli firmę Biro Pens of Argentina, a następnie wraz z przyjacielem Juanem Jorge Meyne uruchomili na masową skalę produkcję długopisów (od ich nazwisk noszących w Argentynie nazwę „birome”).

László Bíró zmarł w 1985 roku, był więc świadkiem oszałamiającej kariery swojego wynalazku; w każdej sekundzie na świecie sprzedaje się 57 długopisów. Nie ma chyba osoby, która nie posługiwałaby się długopisem, który stał się również idealnym gadżetem reklamowym.

5. KOMPUTER

Konrad-Zuse-thumbHistoria komputera rozpoczęła się w roku 1941, kiedy to niemiecki inżynier i prekursor informatyki, Konrad Zuse skonstruował pierwszy programowalny, w pełni automatyczny komputer Z3. Powstał on na bazie Z1, wcześniejszej, z roku 1936, mechanicznej konstrukcji zaprojektowanej przez Zusa. Pracował w systemie dwójkowym, a jego prędkość wynosiła 50 operacji matematycznych na sekundę. Miał dołączoną klawiaturę dziesiętną i wyświetlacz dziesiętny. Z3 wykorzystywano m.in. do projektowania aerodynamiki skrzydeł.

Obydwie maszyny wykonywały tylko dodawanie, odejmowanie, mnożenie, dzielenie i pierwiastkowanie. Program, zapisany na 8-ścieżkowej taśmie perforowanej, wykonywany był w miarę wczytywania. Dane wprowadzano za pomocą klawiatury, a wynik odczytywany był z wyświetlacza.

Computer-Perforated-Tape

Jedyny istniejący egzemplarz komputera został zniszczony podczas alianckiego nalotu. W latach 60. maszynę udało się odtworzyć i obecnie replikę można zobaczyć w Muzeum Techniki w Monachium.

Z3 wyprzedzał swoją epokę. Współczesnym komputerom bliżej jest do tego pierwotnego projektu niż do amerykańskiego ENIAC-a. Prace Zusa początkowo sponsorowała rodzina, a potem hitlerowskie władze w Niemczech. To nie mogło spodobać się aliantom. I tak powody natury politycznej przyczyniły się do tego, że jego wynalazków nie zauważano ani w Wielkiej Brytanii, ani w Stanach Zjednoczonych; dopiero w roku 1946 IBM zdecydował się na wykorzystanie jego patentu.

Tak, cała ta sala, którą widzimy, mieści… jeden komputer – najsłynniejszy w swoim czasie amerykański ENIAC. Skonstruowali go w latach 1943-1945 J.P. Eckert i J.W. Mauchly (na zdjęciu) na Uniwersytecie Pensylwanii w USA. Miał masę ponad 27 ton (!) i zawierał prawie 18.000 lamp elektronowych. Zaprzestano jego używania w 1955 roku.

12

O Autorze

 > John Lennon „Imagine”: Imagine there’s no Countries... Imagine no Possession... Nothing to Kill or Die For... And no Religion too... No Need for Greed or Hunger... A Brotherhood of Man... (Niestety, John, dziś żyjemy w innym świecie. Twoje idee, lepsze czy gorsze, zostały wypaczone). Mahatma Gandhi: Na początku cię ignorują. Potem śmieją się z ciebie. Następnie z tobą walczą. W końcu wygrywasz • Siedem grzechów społecznych: polityka bez zasad, bogactwo bez pracy, przyjemność bez sumienia, wiedza bez osobowości, wiara bez poświęcenia, nauka bez człowieczeństwa oraz handel bez moralności • Religie to różne drogi prowadzące do tego samego celu. Jakaż to jest różnica, którą z nich wybierzemy? Jaki cel więc mają te kłótnie między nami? • Słabi nigdy nie potrafią przebaczać. Przebaczenie jest cnotą silnych • Jakże wielkiej daniny grzechu i błędów wymaga od człowieka bogactwo i władza • Nie znam większego grzechu niż uciskanie słabszych w imieniu Boga • Jest wiele powodów, dla których mogę być przygotowany na śmierć, ale nie ma żadnego, dla którego gotów byłbym zabić. Albert Einstein: Nie ma rzeczywistości samej w sobie, są tylko obrazy widziane z różnych perspektyw • Gdy miałem dwadzieścia lat, myślałem tylko o kochaniu. Lecz później kochałem już tylko myśleć • Tylko dwie rzeczy są nieskończone: wszechświat i ludzka głupota. Co do tej pierwszej istnieją jednak pewne wątpliwości • Nauka bez religii jest kaleka, religia bez nauki jest ślepa • Jestem bardzo głęboko religijnym niewierzącym • Gospodarcza anarchia społeczeństwa kapitalistycznego w jego dzisiejszej formie jest, moim zdaniem, prawdziwym źródłem zła • Wszyscy wokół wiedzą, że czegoś nie da się zrobić. I wtedy pojawia taki, który o tym nie wie, i on właśnie to coś robi • Nie wiem, jaka broń będzie użyta w trzeciej wojnie światowej, ale czwarta będzie na maczugi.



Poznaj Chiny

Artykuły w Kategoriach:

Ziemia Nocą

Pogoda

Warszawa
Częściowo słonecznie
22°C
Ciśnienie: 1010 mb
Wilgotność: 68%
Prędkość wiatru: 7 m/s NW
Prognoza: 2017-06-23
dzień
Deszcz
23°C
noc
Przelotny deszcz
16°C
 

Teleskop Hubble'a